# Nowy Rok w Grecji: Co robią Grecy w Sylwestra?

![Nowy Rok w Grecji: Co robią Grecy w Sylwestra?](https://grandpl.com/post-images/6947098025440548347_o.jpg)

**Zastanawiacie się, jak wygląda Sylwester w Grecji?** Marzy wam się świąteczny city break w łagodniejszym klimacie - tam, gdzie zamiast mrozu macie miękkie zimowe słońce, a zamiast zasypanych chodników pachnące kawą uliczki? Jeśli tak, to usiądźcie wygodnie, bo na wasze pytania odpowie... sam Grek. Taki, który nie tylko opowie, ale **pokaże wam od środka**, jak naprawdę wygląda greckie świętowanie: od rodzinnego stołu pełnego tradycji, przez symboliczne rytuały, aż po miejskie fajerwerki i nocne tańce, które kończą się dopiero, gdy na horyzoncie pojawia się świt.  

**Gotowi? No to zaczynamy!**

Nazywam się Nikos - imię tak greckie, że bardziej się już nie da. 😉 I słyszałem, że planujesz powitać Nowy Rok w mojej ukochanej, słonecznej Grecji. Muszę Cię uprzedzić: nawet jeśli myślisz, że dobrze znasz ten kraj, Sylwester potrafi tu naprawdę zaskoczyć. Ta noc ma u nas zupełnie inny rytm niż w większości Europy. W Grecji wszystko dzieje się trochę bardziej... po naszemu: z sercem, masą tradycji i zabawą, która jest domowa, rodzinna i pełna tradycji.

Chcesz wiedzieć, jak naprawdę wygląda grecki Nowy Rok? To usiądź wygodnie - opowiem Ci o wszystkim jak dobry znajomy. Pokażę Ci nasze zwyczaje, sekrety i małe rytuały, które tworzą tę jedyną w swoim rodzaju atmosferę. A jeśli zdecydujesz się spędzić tę noc w Helladzie... cóż, przygotuj się na kilka niespodzianek.

Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/jakie-sa-najpopularniejsze-bozonarodzeniowe-sodkosci-w-grecji-i-ile-maja-kalorii.md
----------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Rodzinne tradycje noworoczne Greków
-----------------------------------

Najpierw musisz wiedzieć jedno: **Sylwester w Grecji to przede wszystkim czas rodzinny**. Tak, tak - u nas nie wszyscy biegają po mieście w poszukiwaniu imprezy. Wiele osób spędza wieczór przy stole z najbliższymi. Żartujemy, jemy, słuchamy muzyki, wspominamy miniony rok i czekamy na północ. W greckich domach w Sylwestra naprawdę czuć miłość i świąteczne ciepło.

Ale oczywiście mamy też nasze „rytuały" - i to takie, które obowiązują od pokoleń. Jednym z nich jest **[vasilopita](https://grandpl.com/grecja/artykul/najprostszy-i-najsmaczniejszy-przepis-na-vasilopite-tradycyjne-greckie-ciasto-noworoczne/),** czyli ciasto św. Bazylego. Gdy spojrzysz na to ciasto, możesz pomyśleć, że to zwykłe, słodkie wypieczone koło - nic szczególnego. Ale nie daj się zwieść! **W środku jest ukryta moneta**. To najważniejszy symbol całej nocy. Ten, kto ją znajdzie w swoim kawałku, może śmiało powiedzieć: „To mój rok!". Kroimy ciasto tuż po północy - po kolei, dla każdego domownika, od najstarszego do najmłodszego. A kiedy ktoś trafi na monetę, zawsze robi się hałas, śmiech, gratulacje - naprawdę piękny moment.

Kolejnym zwyczajem, który bardzo lubimy (i który często zaskakuje turystów), jest **granat** . U nas granat to symbol pomyślności i obfitości, im więcej ziaren rozsypie się po podłodze, tym lepszy będzie Nowy Rok. O północy gasimy w domu światła, bierze się duży, czerwony, dojrzały granat i... bach! Rozbijamy go o próg domu. Najczęściej robi to gospodarz, zawsze prawą nogą wchodząc przez drzwi - na szczęście! Jeśli sok poleci komuś na ubranie, to wcale nie problem, wręcz przeciwnie, to **dobra wróżba**. Wyjątkowy zwyczaj, bardzo grecki - dla nas pełen symboliki i radości.

Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/najprostszy-i-najsmaczniejszy-przepis-na-vasilopite-tradycyjne-greckie-ciasto-noworoczne.md
------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------

Kolędy, prezenty i inne noworoczne zwyczaje
-------------------------------------------

Zacznę od czegoś, co Cię może zaskoczy: **nasze świętowanie zaczyna się już 31 grudnia rano** . O tak, u nas dzieci nie czekają na północ, one już od rana ruszają na ulice i śpiewają kolędy, czyli nasze **kalanda**. Chodzą od drzwi do drzwi, uderzają w małe trójkąty muzyczne, śpiewają tradycyjne pieśni i w zamian dostają słodycze albo monety. To cudowny zwyczaj. Kiedy jesteś w greckiej wiosce czy miasteczku o poranku 31 grudnia i słyszysz te dziecięce głosy, od razu czujesz, że nadchodzi Nowy Rok.

A teraz coś jeszcze bardziej zaskakującego: **w Grecji to nie Boże Narodzenie jest dniem prezentów, tylko właśnie Nowy Rok!** Tak jest, **Agios Vasilis, czyli nasz św. Bazyli, przychodzi do dzieci w nocy z 31 grudnia na 1 stycznia**. Wyobraź sobie miny turystów, którzy pytają: „Dlaczego dzieci nie dostały prezentów w Wigilię?", a my tylko się uśmiechamy i odpowiadamy: „Spokojnie, spokojnie, nasz Mikołaj dopiero idzie!".  

Kolejny piękny zwyczaj to **podariko,** według niego pierwsza osoba, która przekroczy próg domu w Nowy Rok, przynosi rodzinie szczęście. Zazwyczaj wybieramy, kto zrobi to jako pierwszy. Najczęściej pada na kogoś pogodnego, kogoś o dobrym sercu, wiadomo, na szczęście! W niektórych regionach, jak na wyspie Leros, ta tradycja jest jeszcze bardziej rozbudowana. Pierwsza osoba wchodzi z dzbanem wody i kamieniem, wodą skrapia dom, kamień kładzie na progu, żeby dom był silny jak skała. Dopiero potem rozbijany jest granat. Kto kocha folklor, ten w Grecji oszaleje ze szczęścia.

A wiesz, co jeszcze kochamy? **Karty**! W Sylwestra w wielu greckich domach przy talerzach leżą talie do gry. Wierzymy, że kto wygra partię kart w Nowy Rok, temu dopisze finansowe szczęście. I tak siedzisz przy stole, grasz z rodziną, śmiejesz się, a w tle czeka już vasilopita i granat.

Sylwestrowa noc - od domowego stołu po fajerwerki
-------------------------------------------------

Kiedy zbliża się północ, w domach robi się wzruszająco. Liczymy wspólnie ostatnie sekundy roku, często przy telewizorze albo przy ulubionej muzyce. A gdy zegar wybija dwunastą, krzyczymy „**Kali Chronia!** " i „**Chronia Polla!**". Ściskamy się, całujemy, wznosimy toasty winem, albo szampanem. Tak, do nas też trafił ten zagraniczny zwyczaj. Za oknem słychać fajerwerki, zapewne dużo mniej niż u Was, ale i tak dodają magii.

I dopiero wtedy, kiedy w domu wykonaliśmy wszystkie nasze rytuały - część Greków rusza na miasto. U nas imprezy zaczynają się... po północy. Zwłaszcza młodzi uwielbiają wtedy wyjść do buzukia, czyli klubów z grecką muzyką na żywo. Tam bawi się do rana, tańczy, śpiewa - nie może zabraknąć sirtaki czy tańca zebekiko. Jeśli trafisz na taką noc, poczujesz, czym jest prawdziwa grecka radość życia.

Atmosfera w miastach oraz kurortach
-----------------------------------

Jeśli kochasz duże imprezy plenerowe, polubisz Ateny. To właśnie tam, na placu Syndagma, ale także w innych częściach miasta, gromadzą się tysiące ludzi. Pod Akropolem czekamy na północ, a gdy wybiła dwunasta, niebo nad Partenonem eksploduje kolorami. Widok fajerwerków nad tym antycznym symbolem Grecji potrafi wzruszyć.

W Salonikach, drugim największym mieście Grecji- też dzieje się dużo. To studenckie miasto nigdy nie śpi, a w Sylwestra tym bardziej. Szczególnie dzielnica Ladadika, gdzie wszystko tętni muzyką i świętowaniem. A jeśli chcesz zimowych klimatów, mamy też góry! **Arachova** , **Metsovo** , okolice **Meteorów** - idealne na narty albo spokojne wejście w Nowy Rok w pięknej górkiej scenerii Grecji. Wielu Greków właśnie tam decyduje się spędzić Sylwestra i Nowy Rok/

Grecki Sylwester na tle Europy - czy jest równie huczny?
--------------------------------------------------------

Wiesz co? Grecki Sylwester jest trochę inny niż ten w Polsce, Niemczech czy Hiszpanii. Owszem, potrafimy imprezować - i to jak! Ale pierwsza część wieczoru jest najczęściej bardzo spokojna, rodzinna. Dopiero po północy zaczyna się dla nas prawdziwe świętowanie. W Polsce imprezy są już od wieczora. W Niemczech fajerwerki lecą w ilościach, od których można dostać zawrotu głowy. W Hiszpanii są winogrona i wielka zabawa na miejskich placach.  

Ciekawostki, które Cię zaskoczą
-------------------------------

### Cebula na drzwiach

Tak, cebula! Wieszamy ją na drzwiach, bo symbolizuje odrodzenie. 1 stycznia rodzice nawet lekko dotykają cebulą czoła swoich dzieci, żeby przynieść im powodzenie.

### Kallikantzaroi - nasze psotniki

Między świętami biegają rzekomo małe, psotne stworzonka. Fajerwerki mają je odstraszać. A ostatecznie przepędza je święto Objawienia Pańskiego 6 stycznia.

### Ozdobione statki

Na wielu placach pojawiają się... rozświetlone modele statków. Dawniej to one były symbolem świąt zamiast choinek.

Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/kiedy-w-grecji-pojawia-sie-pierwsza-choinka.md
---------------------------------------------------------------------------------------------------------

Jak przygotować się do Sylwestra w Grecji?
------------------------------------------

**1. Sprawdź lokalne wydarzenia.** Każde miasto świętuje inaczej.

**2. Rezerwuj wcześniej.** Grecy wychodzą późno, ale miejsca szybko się zapełniają.

**3. Wejdź w nasze tradycje!** Spróbuj vasilopity, naucz się powiedzieć „Kali Chronia", przyjmij plamy z granata na świątecznej koszuli jak błogosławieństwo na Nowy Rok!

**4. Ubierz się warstwowo.** Zimą w Grecji jest chłodniej, niż się ludziom wydaje.

**5. 1 stycznia wszystko jest zamknięte.** Więc odpocznij jak Grek "siga, siga" spokojnie, powoli, bez pośpiechu.

I wiesz co? Mogę Ci to zagwarantować - **jeśli masz greckich przyjaciół lub choć raz spędzisz tu Sylwestra**, zapamiętasz tę noc na długo. Bo Nowy Rok w Grecji to nie tylko fajerwerki. To wyjątkowa mieszanka rodzinnego ciepła, tradycji przekazywanych z pokolenia na pokolenie i zabawy, która płynie prosto z serca.

**Καλή Χρονιά! Szczęśliwego Nowego Roku!**

Wierzę, że słowa te usłyszysz tu tak, jak powinno się je słyszeć -

naprawdę, szczerze, od serca."

Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/greckie-zyczenia-na-swieta-bozego-narodzenia-i-nowy-rok.md
---------------------------------------------------------------------------------------------------------------------