# Co to jest grecki chleb lagana, który znika w jeden dzień! Jak go upiec? ![Co to jest grecki chleb lagana, który znika w jeden dzień! Jak go upiec?](https://grandpl.com/post-images/1869831272365270911_o.jpg) Wyobraźcie sobie ciepły, chrupiący chleb o złocistej skórce, obficie posypany sezamem, który roztacza wokół kuszący aromat. Podajecie go na stole w towarzystwie oliwek, taramasalaty, hummusu i pasty z bakłażana. Nie kroi się go nożem, lecz łamie w dłoniach i dzieli z bliskimi, tak, jak nakazuje wielowiekowa grecka tradycja. Taki właśnie jest chleb **lagana** , którego historia sięga starożytności. Ten płaski, przaśny wypiek jest nieodłącznym elementem greckiego **Czystego Poniedziałku** (*Kathara Deftera*) - święta rozpoczynającego Wielki Post. W tym dniu Grecy spotykają się na piknikach i biesiadach, delektując się laganą w towarzystwie innych postnych przysmaków. Odkryjcie historię lagany, sposób jej spożywania i przepis, dzięki któremu poczujecie w domu klimat greckiej tradycji. Skąd pochodzi ten niezwykły chleb? ---------------------------------- Źródła donoszą, że lagany wypiekano już w starożytnej Grecji! Ale prawda jest taka, że starożytni Grecy mieli swój odpowiednik tego chleba, który zwał się **laganon,** czyli bardzo płaski placek przygotowywany tylko z mąki i wody. Jego cienki kształt powiązany był z faktem, że kiedyś zupełnie nie dodawano do niego drożdży. To właśnie od niego pochodzi nie tylko grecka lagana, ale także... **włoskie lasagne!** W tamtych czasach laganon był podstawowym chlebem spożywanym przez społeczeństwo. Jadano go w najprostszej formie, często skropionego oliwą i posypanego ziołami. Wzmianki o nim pojawiają się już w dziełach Arystofanesa, jednego z najsłynniejszych starożytnych dramaturgów. Z biegiem czasu lagana zaczęła być kojarzona z okresem Wielkiego Postu. Symbolika przaśnego chleba, związanego z pokutą i duchowym oczyszczeniem, doskonale wpisała się w grecką tradycję religijną. **Dziś, w Czysty Poniedziałek, piekarnie w całej Grecji sprzedają tysiące lagan,** a przed najlepszymi najbardziej popularnymi piekarniami ustawiają się długie kolejki, bo ten jedyny w swoim rodzaju chleb można kupić tylko raz w roku! Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/co-jedza-grecy-w-czysty-poniedziaek.md ------------------------------------------------------------------------------------------------- Jak wygląda lagana i jak się ją je? ----------------------------------- Lagana to z wyglądu **płaski, owalny chleb** ,**zazwyczaj o długości 30--50 cm i grubości 1--2 cm.** **Jego charakterystyczną cechą są wgłębienia na powierzchni, które powstały na skutek**odciśnięć palców przed pieczeniem, dzięki czemu skórka nabiera charakterystycznej tekstury. To, co czyni laganę wyjątkową, to jej **sezamowa posypka**, która nadaje jednocześnie intensywny i charakterystyczny aromat. Wersja klasyczna jest posypana białym sezamem, ale w nowoczesnych wariantach pojawia się także sezam czarny, siemię lniane, ale także mieszanka różnych nasion. ![Co to jest grecki chleb lagana, który znika w jeden dzień! Jak go upiec?](https://grandpl.com/post-images/7101ed6f-IMG-3795_o.jpg) ### Jak się je laganę? * **Nigdy jej nie kroicie nożem!** Zgodnie z tradycją, **chleb się łamie**, dzieląc się nim z innymi. * Jest doskonałym dodatkiem do **postnych dań,** Grecy maczają ją w taramasalacie (paście z ikry ryb), oliwie z oliwek, hummusie i tahini. * Na stole pojawia się obok oliwek, fasoli i innych marynowanych warzyw. * **Najlepiej smakuje świeża, jeszcze lekko ciepła jest wówczas chrupiąca z wierzchu i miękka w środku.** Przepis na tradycyjną grecką laganę ----------------------------------- Nie musicie być mistrzami pieczenia, żeby przygotować domową laganę. Poniżej przygotowaliśmy dla Was **prosty przepis**, którego efekt zachwyci Was smakiem i aromatem. ### Składniki: * 700 g mąki pszennej (typ 550 lub chlebowej) * 500 ml ciepłej wody * 7 g suchych drożdży (lub 20 g świeżych) * 1 łyżeczka soli * 1 łyżeczka cukru * 2 łyżki oliwy z oliwek (opcjonalnie) * ½ szklanki sezamu ### Przygotowanie: 1. **Aktywujcie drożdże:**wymieszajcie je z cukrem i ½ szklanki ciepłej wody, odstawcie na 10--15 minut. 2. **Zagniećcie ciasto:**w dużej misce połączcie mąkę, sól i drożdże, stopniowo dodając wodę i oliwę. Wyrabiajcie przez 10 minut, aż ciasto stanie się bardziej elastyczne. 3. **Pierwsze wyrastanie:**przykryjcie ciasto i zostawcie na 1-1,5 godziny, aż podwoi swoją objętość. 4. **Formowanie lagany:** rozwałkujcie ciasto na owalny placek, grubości około 1-1,5 cm. 5. **Zróbcie charakterystyczne wgłębienia** na powierzchni i posypcie całość sezamem. 6. **Drugie wyrastanie:**zostawcie chleb na 20 -30 minut. 7. **Pieczcie w 200°C przez 15-20 minut**, aż skórka nabierze złotego koloru. Gotowe! Nowoczesne warianty lagany -------------------------- Choć tradycyjna lagana jest przaśnym chlebem, współczesne przepisy nieco ją modyfikują. W niektórych wersjach dodaje się zioła (rozmaryn, tymianek), a także zakwas zamiast drożdży, by uzyskać głębszy "chlebowy" smak. Pojawiają się też warianty z mąką pełnoziarnistą, a nawet z dodatkiem białego wina lub anyżu, który nadaje subtelny aromat. Niezależnie jednak od wariantu, **lagana pozostaje symbolem tradycji Grecji**. Sięgnijcie zatem po składniki i upieczcie swoją pierwszą laganę. Smacznego, czyli jak to mawiają Grecy **kali oreksi i Kali Sarakosti!** Related: https://grandpl.com/grecja/artykul/dlaczego-grecy-puszczaja-latawce-w-czysty-poniedziaek-historia-i-symbolika-tradycji.md -------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------------